Pimp-a-post

As I speak is het bon ton om reviews en blogs te pimpen met een shitload aan catch phrases. (I declare myself guilty). Of ook: Tegenwoordig is het behoorlijk modieus om recensies en internetdagboeken vol te stouwen met een overdaad aan populaire zinnetjes of zinswendingen in andere talen (ik doe er ook wel eens aan mee). Lees dit leuke postje maar eens van de bijzonder onderhoudende Ishku, of dit van Brutin. Ik ben daar eerlijk in: ik heb al wel eens een vertaalwoordenboek moeten raadplegen om een van hun postjes ten volle te kunnen begrijpen. Maar goed: ik ben dan ook al ouder dan 30 en ik ben opgegroeid met Jacobus en Corneel in plaats van met The Simpsons. Ik weet bijgevolg iets meer over bakkersfietsen dan de gemiddelde jonge mens van nu, maar daar houdt het dan ook mee op.

Bijgevolg luidt mijn oproep: Vertalen en omzetten naar het Nederlands die handel! Goed, een computer hoeft geen ordinateur te worden zoals bij onze Franse vrienden, maar het 'je ne sais quoi' dat te pas en te onpas opduikt in boeken- en cd-besprekingen wanneer de recensent van dienst te lui is om naar woorden te zoeken maar toch graag intelligent en belezen wil overkomen kan mits een eenvoudige ingreep wel omgevormd worden tot 'ik-weet-niet-wat'. 'Bullshit' moet qua stafrijm duidelijk zijn meerdere erkennen in 'stierestront'. En Shakespeare zou vast not amused zijn - sorry, zou er vast niet kunnen mee lachen - als hij zag en hoorde hoe zijn tekstregeltje 'to be or not to be, that's the question' een eigen leven gaan leiden is als eenvoudig lapmiddel bij gebrek aan betere vondsten. Dus vanaf nu graag 'dat is de vraag'.

Wordt het overigens niet hoog tijd dat we Kurt Cobain's 'Nevermind' onder Nederlandstaligen gewoon weer vervangen door 'laat-maar-zitten'? Of is het Nederlands niet hip en bijdetijds genoeg om uitdrukking te geven aan onze enorm kosmopolitische ingesteldheid enerzijds en onze verbondenheid met onze geboortestreek en voorvaderen anderzijds en hebben we daarvoor het Engels dan wel het West-Vlaams (zeg ne kir oe loat ist en besef hoeveel tijd je al verspild hebt op het internet ondertussen) of een andere streektaal nodig?

Mijn veronderstelling: Waarschijnlijk gebruikt onze generatie zijn losvaste rijtje Engelse, Franse en andere catch phrases helemaal niet om hipheid of culturele verhevenheid te suggereren maar veeleer om aan te geven dat ze met hun voeten in het echte leven staat en straatwijs zijn. Wie consequent Nederlands gebruikt waar ook Engels of Frans mogelijk zijn binnen het paradigma van het Nederlandse taalgebruik, verraadt zichzelf in die logica als een aansteller (waarom moelijk doen als het ook gemakkelijk kan - met een gangbare uitdrukking uit het Engels bijvoorbeeld) dan wel een provincialist (nog nooit gehoord van 'nevermind' - huh?) of een enggeestigaard (moet alles altijd echt zo perfect in het schoon Nederlandsch?). Ook de vorm is de booschap nietwaar.

Of hoe het internet Pim-Pam-Pet uitdost als Pimp-A-Post.

Chantal en Klara

Update was ooit een hip radioprogramma met de toen nog spring-in-het-veld (en nu nethoofd van Klara) Chantal Pattyn op wat deze week Brudio Stussel heet, update is ook het eerste woord in deze veel te lange zin, en ten slotte is update ook gewoonweg het doel van dit postje. Aangezien mijn opgestoken vingertje wat stijfheidsverschijnselen begint te vertonen na mijn twee vorige postjes, gooi ik het over een andere boeg en spring ik er fluks achteraan het ruime sop van de autobiografische blogwereld in.

Vorig weekend op familieweekend geweest ter ere van de 60ste verjaardag van mijn vader. In Frans-Vlaanderen. Storm op zaterdag en regen en sneeuw op zondag, maar wie denkt dat we daarom maar gezellig rond de open haard van de plaatselijke gîte blijven zitten vergist zich in onze familie: gewandeld hebben we! Door de extreme weersomstandigheden werden onze uitstapjes veeleer expedities dan wandeltochten, maar achteraf deed het haardvuur des te meer deugd - wie ook in de scouts gezeten heeft kent het gevoel vast. Het leuke was dat de Cap Blanc Nez echt helemaal blanc werd toen we terugkeerden van onze uitgeregende zondagwandeling en het plots begon te sneeuwen boven de Noord-Franse kust. Mooi!

Minder heroïsch maar toch ook een bescheiden mijlpaal in mijn persoonlijk leven: De keukenkastdeur is hersteld. Mijn lief had de hoop al opgegeven, maar gisteren ben ik naar de Hubo geweest om scharnieren en vandaag heb ik die eraan gehangen. Hij hangt helemaal recht en gaat netjes open en dicht zoals een echte kastdeur. Ik kan het zelf nog altijd niet goed geloven en om er zoveel mogelijk van te genieten ga ik soms in de kast op zoek naar zaken waarvan ik weet dat ik ze daar niet zal vinden. Een welkome boost voor mijn klusjesmannelijkheid na het mislukte project 'toiletvlotter vervangen'.

Vrije dagen betekent tijd om nog eens een recensie te schrijven (Billy Bragg) en om wat te lezen. Eindelijk 'The innocent' van Harlan Coben uit. Verslindhoofdstukken die je telkens nieuwsgierig maken naar hoe het verhaal verder gaat, maar ook niet meer dan dat. In het begin was ik heel benieuwd hoe het zou aflopen, maar toen het afgelopen was, was ik toch blij dat het uit was. Enfin, zoals Hugo Claus zich nu hopelijk voelt dus. Verder ben ik naar slechte gewoonte weer in drie boeken tegelijkertijd bezig: 'In Europa' van Geert Mak, 'Langs schrijverszijde' van Erik Vlaminck en 'After dark' van Haruki Marukami. Vooral de eerste twee weten mij te boeien en zijn absolute aanraders wat mij betreft - reden waarom ik het derde boek eerst ga uitlezen. Daar zit een logica achter, maar die schiet mij even te buiten.

Oh ja, het fotootje is dus van Chantal Pattyn. Update, remember. Ze is niet zo knap als mijn lief, maar ze mag er ook wel wezen. En vooral: ze heeft mij ooit een persoonlijk briefje geschreven - dit als antwoord op een vraag van mij over een liedje dat ik gehoord had op Update ("er zat iets in met 'got to lose' en het was met veel gitaren - kan u mij de naam van de groep en de titel bezorgen?', dat soort vraag). Het bleek Samiam geweest te zijn met 'Someone's got to lose' - of hoe een mens de meest nutteloze zaken toch weet te onthouden (iemand nog iets van Samiam gehoord?) maar ondertussen vergeet zijn keukenkastdeur te herstellen.

Dat briefje was van voor het internettijdperk dus niks geen e-mail of sms: het opende met een sierlijk handgeschreven 'Dag Daan' en er stond in grote letters 'Chantal' onderaan. Indertijd was die Chantal zo'n beetje het tieneridool van alternatief Vlaanderen (vergelijk met Saskia De Coster nu - maar veel hipper) en sedert ze zich in handschrift tot mij richtte kan ze voor mij niets meer verkeerd doen. Mijn maten met lang haar die nog niet wisten dat Klara het nieuwe Radio 3 was, dachten dat Chantal zich tot de damesliefde bekeerd had toen ze hoorden dat Chantal Studio Brussel verliet voor Klara. Zélfs dat hadden mijn puberhormonen haar vergeven. Dat soort respect dus geniet Chantal Pattyn bij mij.

Ik zou nog minuten kunnen verdergaan over Chantal, maar de drie boeken op het tafeltje hiernaast beginnen vervaarlijk veronachtzaamd met hun bladwijzer te flapperen dus om interieurschade te voorkomen moet ik snel even wat letteren tot mij nemen. Chantal is nethoofd bij een cultuurzender, zij zou het zo gewild hebben!

En Klara ook.

Claus but no cigar

Onze streng-katholieke vrienden lieten nog eens van zich spreken afgelopen weekend. Eerst was er de reactie van Emmanuel Van Lierde van het katholieke blad Tertio op de 'religometer' van Anne Provoost, waarin die laatste een aantal graden van religiositeit onderscheidt - met als ergste graad het religeus fundamentalisme dat geweld een legitiem middel vindt om een godsdienst en zijn regels op te leggen aan andersdenkenden. De redacteur van het blad Tertio vond dat in de 'religometer' van Anne Provoost de zogenaamde atheïstische fundamentalist ontbrak. Hij verwees hierbij naar mensen als Richard Dawkins, die met 'The God Delusion' een boek schreef waarin hij onzin als het creationisme ontkracht. Dat dit blijkbaar al genoeg is om 'atheïstisch fundamentalist' genoemd te worden, zegt meer over de denktrant van Tertio dan over de heer Dawkins zelf. Er is in elk geval nog niets verloren voor Anne Provoost: 'God houdt van iedereen, ook van wie niet in hem gelooft', geeft Van Lierde ons nog mee. Hij is onze dankbaarheid waardig, nietwaar?

En dan was er natuurlijk het ophef over de euthanasie van Hugo Claus. "De wijze waarop sommigen deze daad niet alleen proberen goed te praten maar zelfs als het summum van edelmoedigheid de hemel inprijzen, stoot tegen de borst", aldus René Stockman van de Broeders van Liefde, die bijval krijgt van Wouter Beke, CD&V-voorzitter. Enkele vrienden van Claus hadden zijn daad inderdaad moedig genoemd in de media. Lijkt me vrij logisch, daar zijn vrienden voor. We mogen niet verwachten dat zij maar in nette katholieke traditie hun mond houden over die dingen waarover men van de katholieke kerk niet mag spreken, wel? Stockman concludeert echter: "Hier pretendeert een bepaalde groep in de samenleving, met een bepaalde levensfilosofie, de norm voor de gehele samenleving te bezitten en begaat de arrogantie deze op te dringen aan eenieder." Vroeger was dat gewoon dagdagelijkse geïnstitutionaliseerde kerkpraktijk natuurlijk, nu riskeert men al goddelijke aspiraties als men zijn respect betuigt aan de vrijwillige levensbeëindiging van een vriend.

"Zij die er een andere gedachte op nahouden zullen na al die verklaringen het behoorlijk moeilijk hebben om nog openlijk te durven spreken, en indien ze het toch aandurven en voor hun mening uitkomen dan weten ze dat ze als achterhaald, eng dom, kwezelachtig zullen worden afgedaan", aldus nog Stockman. Waarop hij deze voorspelling baseert komen we echter niet te weten. En ook nog: "Onder de (sic) mom van vrijheid van mening worden we gedwongen een opgedrongen mening in vrijheid over te nemen." Wie op welke manier iemand anders dwingt tot het overnemen van een mening krijgen we niet te horen. De Broeder van Liefde in kwestie kreeg in elk geval 2 opiniebladzijden in De Standaard om zijn zegje te doen, plaats genoeg om eventueel opgedrongen visies te ontkrachten. "Heeft Hugo Claus nagedacht wanneer hij deze stap zette welke boodschap hij zou geven naar deze mensen toe (die ook aan alzheimer lijden, DW), naar hun omstanders toe?", vraagt hij zich nog af. Mijn gok is van wel, meneer Stockman.

Gezien de bijzonder vage verwijzingen naar 'bepaalde kringen' in het artikel van René Stockman zal het 'de linkse kerk' misschien zijn, die ervoor zorgde dat overal zonder zever geschreven werd dat Hugo Claus euthanasie heeft laten uitvoeren en dat iedereen - ínclusief de katholieken - daar vrijuit zijn zeg mag over doen. In dat geval zou ik zeggen: Leve de linkse kerk! Of willen we terug naar de tijd van de fluisterwaarheden ('het schijnt dat Hugo Claus euthanasie laten plegen heeft')? Van een Broeder van Liefde had ik nu toch verwacht dat hij het credo 'over de doden niets dan goeds' tenminste een weekje zou eerbiedigen - wat hem niet belet om vrijuit zijn mening over euthanasie met ons te delen natuurlijk.

Ook Kardinaal Danneels slaagde er niet in om zijn resentement (het woord minachting wil ik niet gebruiken) jegens Claus en andere mensen die euthanasie plegen eventjes voor zichzelf te houden: "Door zomaar uit het leven te stappen antwoordt men niet op het probleem van lijden en dood. Men loopt er in een boog omheen en omzeilt het. Omzeilen is geen heldendaad," zo wist hij ons te vertellen tijdens zijn Paashomilie. Tip: Misschien moeten de gezamenlijke broeders en kardinalen van liefde maar eens overwegen om hun excuses aan te bieden aan de nabestaanden van Claus? Waarna het gesprek over euthanasie dan gevoerd kan worden zoals het hoort: in alle sereniteit en met respect voor ieders keuze. Of houdt God misschien toch net iets minder van wie niet in hem gelooft en heeft Claus dit aan zichzelf te danken?